VEFATININ 6. YIL DÖNÜMÜNDE PROF. DR. OSMAN DURMUŞ
Prof. Dr. Osman Durmuş, Türk tıp dünyasının ve milliyetçi siyasetin unutulmaz isimlerinden biri olarak, 5 Ağustos 1947’de Çankırı’da doğmuş, 26 Ekim 2020’de Ankara’da ebediyete irtihal etmiştir. Hayatı, hekimlik yemininden akademisyenliğe, sendikacılıktan bakanlık koltuğuna uzanan destansı bir yolculuktur.
İlk, orta ve lise öğrenimini Kırıkkale’de tamamlayan Durmuş, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun oldu. Aynı fakültede Anatomi ihtisası yaptıktan sonra Ankara Hastanesi’nde Genel Cerrahi ihtisasını tamamladı. Gâzi Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı’nda öğretim üyeliği yaparak 1990’da doçent, 2003’te profesör unvanını aldı. Ulusal ve uluslararası dergilerde yaklaşık 60 bilimsel makalesi yayımlandı. Türkiye Üniversite Öğretim Elemanları Sendikası’nın kurucusu ve başkanı olarak akademisyenlerin sesi oldu. Evli ve üç çocuk babası olan Durmuş, iyi düzeyde İngilizce, orta düzeyde Fransızca bilirdi.
Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) saflarında 21. ve 23. Dönem Kırıkkale Milletvekili olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yer aldı. 28 Mayıs 1999 – 18 Kasım 2002 tarihleri arasında 57. Hükümet’te (DSP-MHP-ANAP koalisyonu) Sağlık Bakanı olarak görev yaptı. Bu dönem, Türkiye’nin en kritik yıllarından biriydi; 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin yaraları henüz taze iken bakanlık koltuğuna oturdu.
Bakanlığı sırasında aldığı bazı kararlar kamuoyunda büyük yankı uyandırdı:
Deprem sonrası bazı ülkelerden (özellikle Yunanistan ve Ermenistan gibi) gelen yardım tekliflerini geri çevirdiği yönündeki tutumuyla tartışmalara konu oldu.
Oktar Babuna’nın ilik bağışı kampanyasında hukuksuzluklar olduğu gerekçesiyle soruşturma başlattı.
Şarbon mikrobuyla ilgili açıklamaları ve Fransa’nın Ermeni iddialarına karşı ilaç boykotu tehdidi gibi çıkışlarıyla “sert ve ilkeli” bir bakan olarak hafızalara kazındı.
Rahşan Affı’na destek verdi.
Bazı kesimlerce “sert”, “radikal” hatta “Deli Osman” diye anılsa da, onu savunanlar için o, millî menfaatleri her şeyin üstünde tutan, tavizsiz bir devlet adamıydı. Sağlık sistemine 112 Acil Yardım’a ivme kazandırdığı, bürokrasiyi millet odaklı hale getirmeye çalıştığı yönünde anmalar hâlâ yapılmaktadır.
21 Ekim 2020’de evinde geçirdiği beyin kanaması nedeniyle hastaneye kaldırıldı. Beş gün süren yoğun bakım sürecinin ardından 26 Ekim 2020 gecesi çoklu organ yetmezliği sonucu 73 yaşında vefat etti. Devlet töreniyle uğurlandı ve Ankara Karşıyaka Mezarlığı’nda toprağa verildi.
Osman Durmuş’un hayatı, bir hekimin mesleki bilgisini siyasetin zorlu arenasına taşıyarak milletine hizmet etme çabasının hikâyesidir. Akademik başarıları, sendikal mücadeleleri ve bakanlık dönemindeki tartışmalı ama unutulmaz kararlarıyla Türk siyaset ve sağlık tarihinin sayfalarında yerini almıştır. Kırıkkale ve MHP camiası tarafından hâlâ “efsane bakan” olarak anılmaya devam etmektedir.
Tanrı, rahmetini bol eylesin.
27 Ekim 2026
M. Hüseyin OĞUZ
