STRATEJİK DEHA YETMEZ, ÜSTÜN CESARET VE KARARLILIK GEREKİR
23 Nisan 1920’nin üzerinden ancak on dört ay geçmiş. Anadolu yeni yeni teşkilatlanmakta, güç toplamakta. Düzenli orduya geçileli çok olmamış. Ordu henüz yeterli düzeyde hazırlanıp donatılamamış. İç isyanlar çok zaman ve güç kaybına yol açmakta. Asker kaçağı sayısı ürkütücü.
Düşmanın üstün kuvvetlerle 10 Temmuz’da başlayan taarruzu hızla ilerleme eğiliminde.
Başarı için doğruyu görmek, ne yapılması gerektiğini bilmek asla yeterli değildir. Askerî deha da olunsa yapılması gerekeni uygulayacak cesaret, kararlılık yoksa ya da uygulanmasına karşı çıkanlara karşı gereken otorite kurulamıyorsa sonuç hüsrandır.
Mustafa Kemal Atatürk, dünya harp tarihinde çok ender görülen stratejik bir geri çekilmeyle orduyu Sakarya nehrinin doğusuna alma emrini vermiş; askerî dehasını ortaya koymuştur.
Eskişehir, Kütahya, Afyon, Bilecik gibi geniş bir alanın düşmana terk edilmesi, bunun yaratacağı moral kaybının göze alınması, ordunun düşmana kaptırılmadan uygun savunma mevzilerine çekilmesi her komutanın göze alabileceği bir manevra değildir. Çok büyük cesaret, otorite ve kararlılık gerektirir.
Bu çekilmeyle yaklaşık bir ay zaman kazanılmıştır. Bu süre içinde olağanüstü gayretlerle ordunun eksikleri kısmen de olsa giderilmiş, Tekâlif-î Milliye kararnamesiyle halkın desteği sağlanmış, doğu cephesinden birlik ve silah kaydırmaları yapılabilmiştir. Düşmanın ikmal üslerinden uzaklaşmasını sağlamanın da büyük önemi vardır.
23 Ağustos 1921’de başlayarak 22 gün 22 gece süren Sakarya Meydan Muharebesi kahraman ordumuzun büyük zaferi ile sonuçlanmıştır. Bu zaferle çok ağır kayıp veren düşmanın taarruz gücü bir daha toparlanamayacak ölçüde kırılmış, bundan sonra savunmaya çekilmesi sağlanmıştır. Yunan kuvvetleri savaşın sonuna kadar bir daha taarruz harekâtına girişememiştir. Yine bu zaferle dış politikada elimiz güçlenmiş, Fransa ile anlaşma sağlanmış, Fransız ve İtalyanlar yurdu boşaltmıştır.
Kahraman ordumuza minnet doluyuz. Şehitlerimizi, hayatta olmayan gazilerimizi şükranla, rahmetle anıyoruz. SAKARYA ZAFERİMİZ KUTLU OLSUN!
23.08.2026
Ahmet Salih Erdoğan ERÜZ
E. Öğ. Alb. / Edebiyatçı / Stratejist
